24.10.2021 - Bodrum Besiad - Bodrum Esnaf Sanayici ve İş İnsanları Derneği
REKLAM ALANI
Bodrum Besiad – Bodrum Esnaf Sanayici ve İş İnsanları Derneği

Bodrum Firması mısınız?

Bodrum’un hem prangası hem şansıdır, Bodrum dışından gelen ‘’sermaye’’.

Bu mesajımın içinde şanslı taraftan bahsetmeyi gerekli görmüyorum. Neden prangasıdır kısmına dikkat çekmek istiyorum.

Görece Bodrum’dan  daha büyük şehirlerden gelir sermaye. Fakat bu sermayede, daha büyük şehirden gelmenin ‘’işi’’ daha iyi biliyor olduğuna dair büyük bir yanılgı vardır. Bodrum’un benim bilebildiğim 25-30 yıllık ticari ve ekonomik geçmişi bu snob yaklaşımın doğurduğu yıkımlarla doludur. Daha eski tarihlerdeki tavrın ise bu kadar fütursuzca olmadığını biliyoruz. Evet bu bir tavırdır. Oturmuş, kanıksanmış bir tavır.

Bodrum’da otel işletmeye karar veren bir sermayedar işe Bodrumlu otelciyi küçümseyerek başlar. Bodrum’da inşaat yapacak bir sermayedar, ‘’gidelim de inşaat nasıl yapılırmış görsün Bodrum’’ der. İlk tespit, ‘’Bodrumlu bu işi nereden bilecek, biz gidelim de onların yapamadığını yapalım’’ şeklindedir. Bu sermayedar Bodrum markasının parçası olmuş bir restauranta bile gitse ilk iş olarak; ‘’Burayı yıkacaksın, büyüteceksin, şöyle eğeceksin, böyle bükeceksin, bunlar işi bilmiyor’’ gibi tespitlerle başlar işe.

Bodrum bu ukala ve profesyonellikten uzak tavrın hep kurbanı olmuştur. Bu tavır ile Bodrum’a gelenler ise geri dönüşü olmayan tahribatlar yaratıp, kaybolup gitmişlerdir. Bodrum ticari ve ekonomik tarihi bu durumun ‘’binlerce’’ örneği ile doludur.

Bu sermayedar hem kendisi batmış, bitmiş, kaçmış, yok olmuş, hem de arkasında enkaz bırakarak gitmiştir.

Kim ayakta kalmıştır? O sermayedarın beğenmediği otelci, yatçı, inşaatçı, işletmeci.

Bu hep böyle olmuştur…

Bodrum iş hayatı, ortalama şirket yaşının ‘’yedi’’ yıl olduğu, insan ve şirket sirkülasyonunun çok yüksek olduğu, debisi yüksek bir nehir gibidir. Bodrum’da yıllarca ayakta kalabilmiş her esnaf sadece bu sebepten bile saygı görmeyi, örnek alınmayı, takip edilmeyi hak etmektedir.

Sözünü ettiğim sermayedar Bodrum’da bir iş yapmadan önce bu ‘’usta’’ iş insanlarını çok iyi araştırmalı, tecrübelerinden faydalanmalı, onlara yanlış gelen kararların ne kadar gerçek ve vazgeçilmez sebepleri olduğunu öğrenmelidir. Bunun üzerine koyacağı bir vizyon ve kalite var ise bu, Bodrum’a da o sermayedara da değer katar, ömrünü uzatır. Ve bir gün o da Bodrum’un yerel iş insanı haline gelebilir.

Aksi takdirde, paldır küldür gelip, güzel Bodrum’u, tüm zorluklara rağmen on iki ay açık kalabilmeyi başaran, işini bölgenin ve zamanın şartlarına göre bir şekilde ayakta tutabilmiş ticari yapıları tepeleyip, kendileri de büyük zarar görerek buradan ayrılmaya devam edecekleri aşikardır.

Fakat bunun en büyük sorumlusu Bodrum iş insanları, esnafıdır. Çünkü herhangi bir sistemin sorununu, o sisteme dışarıdan gelen etkilere bağlamak başarısızlığı kabul etmek demektir. Bodrum esnafı, iş insanı kendisine yapıştırılan bu yaftaya razı olmuş, kabul etmiş, hatta desteklemiştir.

Yapılması gereken, her Bodrum yerel iş insanının, kendi becerilerinin ve gücünün, tecrübesinin, alt ettiği zorlukların, geçmişinin, başarılarının farkına varmasıdır. Sözünü ettiğimiz sermayedara korkarak, ezilerek değil, cesaretle bakmalıdır. Bununla birlikte yenilikçi ve vizyoner olmayı, büyük resmi görme çabasını elden bırakmamalıdır.

Şunu hatırlamalıdır;

Bodrum’un yerel inşaat firmaları, Bodrum’da yapılan en iyi evlerin imalatçılarıdır. Acımasızca katledenler, arkalarında beton yığını ve tahsil edilemeyen alacaklar bırakanlar değil.

Bodrum’un yerel turizm tesisleri, eğlence sektörü, yeme içme sektörü, perakende sektörü ve bir çok farklı işletmesi bu kadar türbülansa rağmen iyi hizmette inat edecek güce ve tecrübeye sahiptir. Markalar doğurmuş, yaşatmış, Bodrum markasını var etmişlerdir. Ve bunu lahmacun adisyonlarını magazin basınına servis ederek yapmazlar.  Özellikle turizm işletmelerinde, dışarıdan gelen sermayedar yerel işletmelerden personel çalmadan işlerini yürütememektedir?..

Bodrum’un yatçıları yaklaşık yarım asırdır,  her türlü riske, krize, belirsizliğe rağmen mavi yolculuk efsanesini, Bodrum Guleti’ni yaşatabilmektedir.

Oysa Bodrum; sezon ortasında otel kapatıp yok olan, personelinin maaşını ödemeyen, tedarikçilerini mağdur eden, koylara döktüğü betonları arkasında bırakıp yok olan, açtığı barla bırakın tüm yılı, sezonu kapatamayan çok sermayedar görmüştür. Bunların hemen hepsi bilinçsiz, fizibilitesiz, Bodrum dinamiklerini tecrübe etmeden, bilgi sahibi olmadan fikir sahibi olan sermayedarlarıdır.

İstanbul’da Ankara’da dairesini satıp, emekli ikramiyesine ekleyip gelen de  koca koca holdingleri Bodrum’da madara eden de birbirinden farksızdır bu boyutuyla. Bunların örnekleri tüm Bodrum iş insanlarının hafızalarındadır.

Bodrum iş insanları bunu unutmamalıdır ve Bodrum’a dışarıdan gelen acemi sermayedarı ustalığına hayran bırakmaya bakmalıdır ki; hem aslında çok istediğimiz ekonomik girdileri engellemeyelim hem de bu girdilerin zarar vererek geri dönmesine değil yeşerip Bodrum’a değer katmasına yol gösterici olalım.

Söz konusu sermayedar ise şunu unutmamalıdır; Bodrum ayakta kalınması, sürdürülebilir yapılar kurulması çok zor bir ekonomik zemine sahiptir. İster emekliliğinizde yapacağınız işi planlıyor olun, ister holdinginize yatırım alanı arıyor olun. Önce iş hayatını, beş, on, yirmi, kırk yıl boyunca bu şartlarda ayakta tutabilmiş Bodrum işletmelerine bakış açınızı değiştirin. Sanıldığı gibi bu işletmeler başarısız değil. Aksine dünyanın bir çok ekonomik bölgesinden daha zor şartlarda hizmet etmeyi devam ettirecek güç ve ustalığa sahipler.

Not-1: Hep sermayedar dedik. Çünkü eğer söz konusu girişim bir profesyonel tarafından, işinin, sektörünün, mesleğinin ustası bir aktör liderliğinde yapılıyor ise zaten yukarıda işaret edilen, kendisi için de Bodrum için de ölümcül sonuçları olan hataları yapmayacaktır. ‘’Çünkü sadece sermayedar olmak her şey değildir.’’ Ama ustalık her işte esastır. Ve Bodrum iş insanları  işinde ustadır.

Not-2: Yok mudur Bodrum’da işini kötü yapan, batan çıkan, mağduriyet yaratan? Elbette vardır. Her iş insanının da düşebileceği durumlardır bunlar. Ama kötü emsal misal değildir.

Not-3: BESİAD yönetim kurulu bu durumu sonuçları ağır bir algı problemi olarak gündemine almış, iş dünyasına temas eden tüm kurum ve alanlarda doğru dil ve bakış açısının oturması için neler yapılması gerektiğine dair çalışmaya başlamıştır. Önce Bodrum iş insanları kendi güç, tecrübe ve ustalıklarını hatırlamalı, bu farkındalığı diline, iletişimine, duruşuna yansıtmalıdır.

 

Saygılarımla.

Engin KAPLAN

BESİAD Yönetim Kurulu Başkanı